Biebrzański Park Narodowy - w trosce o bagna

Odnośniki

Ułatwienia dostępu

Change language

Banery z lewej strony

  • Ministerstwo Klimatu i Środowiska
  • NATURA 2000
  • RAMSAR
Nawigacja:
  • Aktualności przyrodnicze

Treść

Miłorząb nad Biebrzą?

Jest rośliną, ale nigdy nie zakwita – bo nie ma kwiatów! Należy do tzw. roślin skrytopłciowych.

Jest jednym z najstarszych – w sensie ewolucyjnym – żyjących, przedstawicieli tej grupy roślin na świecie. Podobne do niej, skamieniałe szczątki odnaleziono w pokładach skał z okresu karbońskiego!

Ma tylko jeden liść – w dodatku ustawiony idealnie (płaszczyzna liścia) w kierunku wschód-zachód.

Może już ktoś, z czytających ten tekst – zgadł? Jeżeli nie, to śpieszę wyjaśnić nazwę tej dziwnej rośliny – jest nią podejźrzon księżycowy (Botrychium lunaria). Paproć, której polskiej nazwy nie wymówi poprawnie chyba żaden obcokrajowiec.

Ze względu na swój niepozorny kształt i wielkość, trudno ją odnaleźć – czasami trzeba się wręcz położyć na ziemi i uważnie „przeczesywać” zwartą ruń traw.

Od innych paproci, u których młody liść jest zwinięty w pastorał – odróżnia podejźrzon brzeżny wzrost liścia. Ten ostatni, pomimo, że bardzo mały – przypomina liście miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba). Cała roślina to w zasadzie tylko jeden liść zbudowany z dwóch części: płodnej, dźwigającej zarodnie i płonnej przypominającej listki miłorzębu.

Wszystkie gatunki podejźrzonu (w Biebrzańskim PN stwierdzono ich aż 3), są pod ścisła ochroną gatunkową!

Już niedługo o innej, jeszcze bardziej tajemniczej i magicznej paproci, którą można spotkać nad Biebrzą.

tekst i zdjęcia: C. Werpachowski

  • autor: Cezary Werpachowski, data: 2009-07-15
  • podejźrzon księżycowy - u góry część płodna liścia z...
    podejźrzon księżycowy - u góry część płodna liścia z zarodniami, u dołu cześć płonna, zielona
  • płonna część liścia podejźrzonu, której listki...
    płonna część liścia podejźrzonu, której listki przypominają liście miłorzębu
  • młody liść innych paproci rozwija się w formie pastorału
    młody liść innych paproci rozwija się w formie pastorału
  • liście prawdziwego miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba)
    liście prawdziwego miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba)

Pajęcznik - Jesiennik

 

Pajęcznik – Jesiennik
 
Obecnie już mało kto pamięta, że te użyte w tytule wyrazy są synonimami miesiąca września.
Nazwa <wrzesień> pochodzi oczywiście od kwitnących wrzosów.
<Pajęcznik> rzecz jasna od wyjątkowo dobrze wtedy widocznych pajęczyn, a „jesiennik”… od jesieni.
Wyraz <jesień> wywodzi się z kolei od prasłowiańskiego <osenь>. Teraz już wszystko jasne!
 
Jesień przychodzi do nas z babim latem niestety. Niestety, bo wytłumaczyć skąd się wziął ten zwrot jest dosyć trudno. Niektórzy doszukują się pochodzenia tego wyrażenia – upatrując podobieństwa ciepłych dni jesiennych z późną miłością starszych kobiet...
 
Babie lato już zawitało także nad Biebrzą. Niektórzy mówią, że w tym roku wcześniej niż zwykle – inni z kolei, że później. Mi wyszło (z dat wykonanych zdjęć), że tak samo jak od wielu, wielu lat – razem z bukowiskiem łosi, rykowiskiem jeleni i wysypem grzybów.
 
Na koniec trochę jeszcze o pajęczynach.
Pajęczyna to nitkowaty twór, nici powstałe z krzepnięcia na powietrzu wydzieliny gruczołów przędnych (tzw. kądziołków przędnych) pająków i niektórych owadów. Pająkom i nielicznym owadom nici te służą do snucia sieci łownych, odbywania lotów (babie lato) lub do osłony jaj, larw i poczwarek.
 
Pod koniec marca tego roku temu pisałem o owadach i pająkach żyjących na lodzie – o tzw. chionofilach. Wśród nich znalazło się o dziwo kilka gatunków pająków, które są odpowiedzialne także za babie lato. Są to m.in. Pirata piratus oraz Tibellus maritimus (nie mają polskich nazw). Do innych, ciekawych gatunków pająków wyrabiających babie lato należy także tygrzyk paskowany (Argiope bruennichi). Jest to gatunek południowo europejski, który z szybkością błyskawicy opanował w ostatnich latach już prawie całą Europę. Ale jak ktoś podróżuje na babim lecie, czyli wytrzymalszej od stalowej nici - pajęczynie zbudowanej z białkowych polimerów...
 
I gdzie tu miejsce na jesienny romantyzm? – jak się zaplączesz w te polimery…
 
fotografie: Cezary&Łukasz Werpachowscy

 

  • autor: CWerpachowski, data: 2010-09-15

pajęczyny - babie lato - mgły

  • setki, tysiące sieci...      fot. CWerpachowski
    setki, tysiące sieci... fot. CWerpachowski
  • babie lato     fot. CWerpachowski
    babie lato fot. CWerpachowski
  • małe babie lato     fot. CWerpachowski
    małe babie lato fot. CWerpachowski
  • pod słońce   fot. CWerpachowski
    pod słońce fot. CWerpachowski
  • prawdziwe babie lato   fot. Łukasz Werpachowski
    prawdziwe babie lato fot. Łukasz Werpachowski
  • prawdziwe babie lato II   fot. Łukasz Werpachowski
    prawdziwe babie lato II fot. Łukasz Werpachowski
  • prawdziwe babie lato III   fot. Łukasz Werpachowski
    prawdziwe babie lato III fot. Łukasz Werpachowski
  • prawdziwe babie lato IV   fot. Łukasz Werpachowski
    prawdziwe babie lato IV fot. Łukasz Werpachowski
  • prawdziwe babie lato V   fot. Łukasz Werpachowski
    prawdziwe babie lato V fot. Łukasz Werpachowski
  • mgły w dolinie Biebrzy   fot. CWerpachowski
    mgły w dolinie Biebrzy fot. CWerpachowski
  • mgły o świcie   fot. CWerpachowski
    mgły o świcie fot. CWerpachowski
  • mgły z księżycem   fot. CWerpachowski
    mgły z księżycem fot. CWerpachowski
  • babie lato...   fot. CWerpachowski
    babie lato... fot. CWerpachowski
  • babie lato...   fot. CWerpachowski
    babie lato... fot. CWerpachowski
  • tygrzyk paskowany (Argiope bruennichi)  fot. CWerpachowski
    tygrzyk paskowany (Argiope bruennichi) fot. CWerpachowski

« Powrót

Aktualności:

Życzenia Świąteczne

Relacja z akcji sprzątania Carskiej Drogi

Zielsko, kąkole, wisary...

Zielsko, kąkole, wisary, rośliny niewysiewane…
2022.04.08  - 

Byle tylko nie powiedzieć chwasty, bo to rośliny nie byle jakie. Jedne walczą o przetrwanie w pionierskich warunkach, inne wskazują rodzaj podłoża. Jeszcze inne żywią (są jadalne), a większość leczy. Tak to o chwastach! i

Zobacz także:

Banery z prawej strony

  • Europarc
  • Biebrzańskie Wieści
  • Nasza Biebrza
  • Darowizny
  • Miejsce Przyjazne Rowerzystom

Dane kontaktowe

Osowiec-Twierdza 8, 19-110 Goniądz

tel. +48 857380620, 857383000

fax +48 857383021

e-mail: sekretariat@biebrza.org.pl

Mapa

Mapa

Intranet

Stopka

CC 3.0: Biebrzański Park Narodowy
Projekt i realizacja: extranet.pl
Idę do góry

Rozmiar czcionki

Wersja o wysokim poziomie kontrastu

Przełącz się na widok strony o wysokim kontraście.
Powrót do domyślnej wersji strony zawsze po wybraniu linku 'Graficzna wersja strony' znajdującego się w górnej części witryny.